Duitse anti-euro-partij verzamelt proteststemmers en extreemrechts

21 sep

Dit artikel verscheen in de reeks ‘Duitsland kiest’ op de website Apache.

De euro-kritische partij ‘Alternative für Deutschland’ baart de traditionele Duitse partijen kopzorgen. De nieuwe partij maakt kans om zondag in het parlement verkozen te worden. Toch moet de protestpartij nog heel wat groeipijnen overwinnen.

Pas in het voorjaar van 2013 werd de ‘Alternative für Deutschland’ (AfD) opgericht. Initiatiefnemer Bernd Lucke (51) wilde de kiezer een alternatief bieden voor de in zijn ogen compleet mislukte europolitiek van bondskanselier Angela Merkel (CDU). Het recept van de brave economieprofessor is eenvoudig: hij wil de eurozone afschaffen. “Duitsland heeft de euro niet nodig en de euro schaadt andere landen. De herinvoering van de Duitse Mark mag geen taboe zijn”, stelt het partijprogramma. De eerste stap daarbij is de invoering van een nationale parallelle munt voor de Zuid-Europese landen. “De sterke landen in het noorden kunnen de euro behouden”, verklaart Götz Frömming, lid van het Berlijnse partijbestuur. “Maar de euro betekent gif voor een land als Griekenland. Zolang de Grieken hun munt niet kunnen devalueren, kan hun economie niet competitief worden.”

 IMG_3847(Graffitigrondreclame voor de AfD)

Geen tijd voor discussie

Wil de partij op 22 september in de Bondsdag geraken, dan moet ze over de nationale kiesdrempel van 5 procent springen. Hoewel de meeste peilingen de partij net onder die kiesdrempel situeren, maakt de AfD gezien de foutenmarge van peilingen wel degelijk kans op parlementszetels. Bovendien geven ondervraagden vermoedelijk niet graag toe op een ‘rechts-populistische’ protestpartij te stemmen.

‘Herr Prof. Dr. Lucke’, zoals de partijstichter vaak wordt genoemd, krijgt alsmaar meer volgelingen. Naar eigen zeggen telt de AfD intussen 16.000 leden. Velen daarvan militeerden vroeger, net zoals Lucke, voor de CDU. Evengoed liepen voormalige liberalen, sociaaldemocraten en groenen over naar de Alternative. De grote meerderheid van de AfD-leden was evenwel nooit eerder politiek actief.

IMG_3767(Kennismakingsavond met de Berlijnse afdeling van de AfD)

Dat mensen uit alle hoeken bij de AfD terechtkomen, blijkt op een ‘kennismakingsavond’ die de partij een week voor de verkiezingen organiseert. In de kantoren van de ‘School voor Maskermakers’ in Berlijn zitten een dertigtal geïnteresseerden rond een te kleine tafel. Sommigen hoorden op televisie of op YouTube over de partij. Anderen belandden na het invullen van een online stemtest tot hun verbazing bij de AfD. Een scholier die vertelt waarom hij zich voor de AfD wil inzetten, oogst groot applaus. Hetzelfde gebeurt wanneer een man de partij een resultaat boven de 10 procent voorspelt.

De AfD beschikt nochtans niet over een echt programma. Na de oprichting had de partij te weinig tijd om inhoudelijke discussies te voeren. Daardoor beperkt het verkiezingsprogramma zich tot vier bladzijden. Over andere thema’s wordt na de verkiezingen verder gediscussieerd. “Bij die discussies zal duidelijk worden welke lijn zich doorzet”, vertelt Götz Frömming. “Naar mijn gevoel is de grondstroom eerder liberaal en conservatief.”

Rechtse krachten

Op de kennismakingsavond lijkt de AfD eerder een protestpartij dan een éénthemapartij te zijn. D-Mark of Euro, een zekere Eckhard wil in de eerste plaats dat er iéts verandert. De voormalige groenstemmer maakt meteen duidelijk dat hij een tegenstander van kernenergie is, terwijl een ondernemer zich kort voordien tegen het groene energiebeleid van de regering had uitgesproken. “Het partijoverleg over energiebeleid is nog niet afgerond”, stelt moderator Frömming, “maar een Ökopartei zijn we niet”.

Het grootste probleem waarmee de AfD momenteel te kampen heeft, is de toeloop van nieuwe leden met een extreemrechts verleden. Omstreden partijaffiches met het opschrift ‘Voor immigratie zijn strikte regels nodig’ (Einwanderung braucht strikte Regeln) trekken een rechts publiek aan. “Een moeilijk thema”, geeft Frank-Christian Hansel, lid van het nationale partijbestuur, toe. “We vragen iedereen die tot de AfD wil toetreden of ze vroeger lid zijn geweest van een andere partij. Oud-leden van de extreemrechtse ‘Nationaldemokratische Partei Deutschlands’ (NPD) of van de ‘Deutsche Volksunion’ (DVU) worden geweigerd. Maar we kunnen niet vermijden dat sommige mensen niet open zijn over hun politieke verleden”, beseft Hansel. Volgens Duitse media zijn al honderden leden van de rechts-populistische partijen ‘Die Republikaner’ en ‘Die Freiheit’ overgestapt naar de AfD, waarvan er sommigen een mooie plaats op de kieslijst versierden.

Hermann Gröhe, secretaris-generaal van de CDU, sloot alvast elke samenwerking met de AfD uit. Alle Duitse partijen hopen niet te veel kiezers aan de ‘Alternative für Deutschland’ kwijt te spelen. Zondag wordt duidelijk of een conservatieve protestpartij in Duitsland toekomst heeft.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: